Hơn nửa thế kỷ sau ngày đất nước thống nhất, vẫn còn biết bao gia đình liệt sĩ đau đáu mong mỏi tìm lại người thân. Mỗi ngôi mộ chưa xác định được danh tính là một nỗi trăn trở chưa nguôi của gia đình, của đồng đội và của cả dân tộc.
Vì vậy, việc thu nhận hơn 300 mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ trên địa bàn phường Trần Phú không chỉ góp phần xây dựng cơ sở dữ liệu ADN quốc gia phục vụ đối sánh, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin, mà còn thắp lên niềm hy vọng về ngày những người con ưu tú của Tổ quốc được trở về với đúng tên tuổi, quê hương và vòng tay yêu thương của gia đình.
Đó không chỉ là một nhiệm vụ chính trị quan trọng mà còn là hành động thiết thực thể hiện đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", "Đền ơn đáp nghĩa", là sự tri ân sâu sắc đối với những người đã hiến dâng tuổi thanh xuân và cả cuộc đời cho độc lập, tự do của dân tộc.
Ngay sau khi có kế hoạch của cấp trên, UBND phường Trần Phú đã thành lập Tổ triển khai thu nhận mẫu ADN do đồng chí Phó Chủ tịch UBND phường làm Tổ trưởng; phân công nhiệm vụ cụ thể theo phương châm rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian. Từng thành viên được giao phụ trách từng nhóm nhiệm vụ; từng tổ dân phố được rà soát kỹ lưỡng, bảo đảm không bỏ sót bất kỳ thân nhân liệt sĩ nào đủ điều kiện tham gia lấy mẫu.
Lực lượng Công an phường giữ vai trò nòng cốt, chủ động tham mưu, phối hợp cùng MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội, cán bộ tổ dân phố trực tiếp đến từng gia đình tuyên truyền, vận động, hướng dẫn kê khai thông tin, hoàn thiện hồ sơ. Những phần việc tưởng chừng đơn giản nhưng đòi hỏi sự cẩn trọng, chính xác và trách nhiệm cao, bởi phía sau mỗi bộ hồ sơ là nỗi mong chờ kéo dài suốt hàng chục năm của một gia đình liệt sĩ.
Sau quá trình rà soát, tuyên truyền và hướng dẫn, gần 300 thân nhân liệt sĩ đã đăng ký tham gia thu nhận mẫu ADN.
Sáng ngày 4/7, từ rất sớm, tại điểm thu nhận mẫu ở phường Thành Sen, dòng người đã có mặt đông đủ. Hội trường nhanh chóng kín chỗ. Phần lớn là những mái đầu bạc đến từ nhiều tổ dân phố của phường Trần Phú và cũng rất nhiều người trở về từ các địa phương trong và ngoài tỉnh, mang theo một niềm hy vọng chung sau bao năm tháng đợi chờ.
Có cụ bà đã 104 tuổi vẫn được con cháu đưa đến lấy mẫu. Có gia đình từ Nam Đàn, tỉnh Nghệ An thuê xe vào Hà Tĩnh từ khi trời chưa sáng. Có những cụ già sức khỏe yếu, đi lại khó khăn được các chiến sĩ Công an ân cần bế vào tận từng bàn làm thủ tục. Những hình ảnh bình dị ấy khiến bất cứ ai chứng kiến cũng không khỏi xúc động.
Mỗi bước chân của các cụ hôm nay là sự tiếp nối của một hành trình chờ đợi kéo dài hơn nửa thế kỷ. Mỗi giọt máu được lấy hôm nay đều gửi gắm một niềm tin rằng, khoa học sẽ góp phần đưa những người con đã hy sinh trở về với tên tuổi của mình.
Để phục vụ tốt nhất cho người dân, phường Trần Phú đã huy động đồng bộ lực lượng Công an, cán bộ y tế, đoàn viên thanh niên, cán bộ, công chức phòng Văn hóa xã hội và các bộ phận liên quan tham gia hỗ trợ.
Ngay từ cổng hội trường đã có lực lượng đón tiếp, hướng dẫn, phân luồng. Từng bàn tiếp nhận hồ sơ, đối chiếu thông tin, lấy mẫu được bố trí khoa học. Đoàn viên thanh niên tận tình dìu các cụ cao tuổi, hướng dẫn hoàn thiện thủ tục. Cán bộ y tế thực hiện lấy mẫu nhanh chóng, chính xác. Công tác hậu cần cũng được chuẩn bị chu đáo với nước uống, sữa, bánh và đồ ăn nhẹ phục vụ thân nhân trong thời gian chờ.
Giữa hội trường đông kín người nhưng mọi hoạt động diễn ra trật tự, nền nếp, văn minh. Điều còn đọng lại không chỉ là sự chỉn chu trong tổ chức mà còn là thái độ tận tình, trách nhiệm và đầy tình người của những cán bộ đang thực hiện nhiệm vụ.
Đến gần 11 giờ trưa, việc thu nhận mẫu ADN đối với thân nhân liệt sĩ của phường Trần Phú cơ bản hoàn thành đúng kế hoạch.
Ngay sau khi hoàn thành nhiệm vụ, các lực lượng tiếp tục thu dọn bàn ghế, vệ sinh toàn bộ khu vực lấy mẫu sạch sẽ, gọn gàng. Một việc làm nhỏ nhưng thể hiện tinh thần trách nhiệm, sự tận tụy và ý thức phục vụ Nhân dân đến những phút cuối cùng.
Nhiều thân nhân liệt sĩ bày tỏ sự xúc động trước sự đón tiếp ân cần, cách tổ chức khoa học, chu đáo của chính quyền địa phương và các lực lượng tham gia. Sự hài lòng ấy chính là minh chứng rõ nét cho tinh thần phục vụ Nhân dân bằng trách nhiệm và trái tim.
Hành trình tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ vẫn còn nhiều việc phải làm. Nhưng mỗi mẫu ADN được thu nhận hôm nay chính là thêm một tia hy vọng, thêm một nhịp cầu nối quá khứ với hiện tại, để những người đã ngã xuống vì độc lập, tự do của Tổ quốc có thêm cơ hội được trở về với đúng tên tuổi của mình.
Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, sự đồng hành của các gia đình liệt sĩ và sự hỗ trợ của khoa học công nghệ, phường Trần Phú đang góp phần cùng cả nước viết tiếp hành trình tri ân đầy ý nghĩa. Đó không chỉ là trách nhiệm đối với lịch sử, mà còn là mệnh lệnh từ trái tim, thể hiện truyền thống "Uống nước nhớ nguồn", "Ăn quả nhớ người trồng cây" của dân tộc Việt Nam.
Để rồi, sau những tháng năm mòn mỏi đợi chờ, sẽ có thêm nhiều người lính được trở về với tên tuổi, quê hương và vòng tay yêu thương của gia đình. Đó cũng là cách thế hệ hôm nay bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc nhất đối với những người đã ngã xuống cho Tổ quốc trường tồn.